Ten artykuł dotyczy pozycji gracza w piłce nożnej. Zobacz też: pomocnik – rodzaj roślin z rodziny wrzosowatych.

Pomocnik (ang. midfielder) - zawodnik w piłce nożnej, który gra w środku pola między atakującymi napastnikami a broniącymi obrońcami. Rozróżnia się pomocników: defensywnych, środkowych, ofensywnych, bocznych oraz cofniętych skrzydłowych.

Pomocnicy defensywni (ang. defensive midfielder – DMF): grają najczęściej nieco cofnięci, bliżej linii obrony. Ich głównym zadaniem jest odbiór piłki przeciwnikowi i rozpoczęcie akcji ofensywnej. Często dysponują też mocnym strzałem z większej odległości.

Pomocnicy środkowi (ang. central midfielder – CMF): otrzymują zrównoważony podział obowiązków w defensywie i w ofensywie. W momencie posiadania piłki przez rywali przyjmują postawę defensywną, destrukcyjną, nastawioną na odbiór. Gdy ich drużyna posiada piłkę, przesuwają się nieco wyżej, biorąc udział w ataku pozycyjnym, obstawiając przedpole bramki przy stałym fragmencie gry.

Pomocnicy ofensywni (ang. attacking midfielder – AMF): zwani niekiedy rozgrywającymi, grają bliżej napastnika/ów. Ich głównym zadaniem jest rozegranie akcji, najczęściej zakończonej podaniem do napastników, bądź oddaniem bezpośredniego strzału na bramkę. Często są przez trenera wyłączani z zadań defensywnych. Zazwyczaj są to zawodnicy o dużych umiejętnościach technicznych, za nich też płaci się największe pieniądze przy dokonywaniu transferów (np. transfer Kaki z AC Milanu do Realu Madryt za ok. 65 mln € w 2009 roku).

W dzisiejszym futbolu różnice między pomocnikami defensywnymi a ofensywnymi coraz częściej się zacierają, gdyż od obydwu wymaga się na boisku tych samych umiejętności i wyznacza się podobne zadania.

Cofnięci skrzydłowi (ang. wing back – WB): wyróżnia się lewych (LWB) i prawych (RWB). Angielska nazwa sugeruje iż są to „skrzydłowi obrońcy” (back jest zazwyczaj określeniem obrońców); lecz obecnie, zawsze zalicza się ich do pomocników. Cofnięci skrzydłowi mają za zadanie wspomagać bocznych pomocników lub (częściej) skrzydłowych napastników. Pozycja ta wymaga olbrzymiej wytrzymałości, gdyż grający na niej zawodnik przez cały mecz musi biegać wzdłuż linii bocznej od jednego pola karnego do drugiego. Pozycja ta jest zazwyczaj stosowana w ustawieniu z trzema obrońcami lub trzema napastnikami, w wypadku standardowego ustawienia 4-4-2 stosuje się tylko bocznych pomocników.

Pomocnicy boczni (ang. side midfielder – SMF): zwani często mylnie skrzydłowymi, tym różnią się od nich, że uczestniczą w grze obronnej zespołu, cofają się w momencie posiadania piłki przez rywali, zostają też dublowani przez bocznych obrońców. Wyróżnia się lewych (LMF) i prawych (RMF) pomocników bocznych. W dzisiejszym futbolu popularne jest ustawienie zwane rombem lub diamentem, w którym wyróżnia się pół-bocznych pomocników. Ich głównym zadaniem nie jest bieganie wzdłuż linii bocznej, a wspieranie środka pola w rozgrywaniu piłki.

Zobacz też

• bramkarz
• stoper
• obrońca
• rozgrywający
• napastnik